Kalite, Denetim ve Uyum Yönetimi
Doküman kontrolü: sürüm, onay, okuma
Prosedür, talimat ve formun doğru sürümünün onaylanıp yürürlüğe girmesi, kullanılacak yerde bulunması ve okunması.
- Düzey:
- Giriş
- Kimin için:
- Kalite mühendisi, Vardiya amiri, Fabrika müdürü
Tanım
Doküman kontrolü, prosedür, talimat ve formların yazılması, gözden geçirilmesi, onaylanması ve yürürlüğe alınmasıdır. Amaç, işi yapan kişinin elinde her zaman geçerli sürümün bulunmasıdır. ISO 9001 bunu dokümante edilmiş bilginin kontrolü olarak ister. Doküman tanımlanır, uygunluğu için onaylanır, değişiklikleri izlenir ve eski sürümün yanlışlıkla kullanılması önlenir. Dışarıdan gelen dokümanlar da belirlenir ve izlenir.
Ne zaman işe yarar?
- Sahada aynı talimatın iki farklı sürümü dolaşıyorsa.
- Bir talimat değişti ve değişikliği kimin okuduğunu göstermeniz gerekiyorsa.
- Denetçi bir dokümanın hangi tarihte, kimin onayıyla yürürlüğe girdiğini soruyorsa.
Ne zaman işe yaramaz?
- Kayıtlar için; doldurulmuş form ya da ölçüm sonucu revizyon almaz, saklanır ve korunur.
- Kişisel çalışma notu ya da tek seferlik duyuru için; bunlar işin nasıl yapılacağını belirlemez.
Adım adım yöntem
Türleri ve numarayı belirleyin
Prosedür, talimat ve form gibi türleri ve her türün numara desenini yazın.
Her dokümana sahip verin
Dokümanın içeriğinden ve güncelliğinden sorumlu kişiyi ve birimi yazın.
Gözden geçirin ve onaylayın
Dokümanı yayımlamadan önce işi bilen biri okusun; uygunluğu onayla kayda girsin.
Yürürlüğe alın ve dağıtın
Yürürlük tarihini ve dokümanı kimlerin okuması gerektiğini belirleyin.
Okunmasını izleyin
Okuması gereken kişilerden kimin okuduğunu ve kimin okumadığını görün.
Eski sürümü kaldırın
Yeni sürüm yürürlüğe girince eski basılı kopyaları sahadan toplayın; eski sürümü arşivde tutun.
Planlı aralıkla gözden geçirin
Her doküman için bir gözden geçirme sıklığı yazın; değişiklik yoksa bunu da kaydedin.
Örnek senaryo
Pres ayar talimatında eski sürüm
Bir metal şekillendirme fabrikasında pres ayar talimatı yeni revizyona geçer. Vardiya panosunda eski revizyonun basılı kopyası asılı kalır ve gece vardiyası eski değerle ayar yapar. Kalite mühendisi panodaki kopyaları kaldırır ve talimatı okunması zorunlu yapar. Okuma durumu ana listede izlenir; okumayan operatörlere vardiya amiri değişikliği yerinde anlatır.
Kurgusal örnektir; kişi, şirket ve sayılar gerçek değildir.
Sık hatalar
- Basılı kopyayı panoda unutmak; yeni sürüm sistemde, eski sürüm makinenin başında kalır.
- Revizyonu değişiklik özeti yazmadan yayımlamak; okuyan neyin değiştiğini aramak zorunda kalır.
- Okumayı imza listesi saymak; imza, kişinin değişikliği anladığını göstermez.
- Dış kaynaklı dokümanları unutmak; müşteri şartnamesi ya da standart yenilenir, şirket eskisiyle çalışır.
Dersler
- Doküman sürümü, onayı ve okunması
Revizyonu değişiklik özetiyle açmak, onaydan geçirmek, eski sürümü kaldırmak ve okunduğunu görmek.
1 dk
Gemy'de sahada nasıl çalışır?
Doküman türleri, numara deseni, bölüm şablonu ve dokümanı kimin yürürlüğe alacağı şirketin verisidir. Doküman sistemde bölümlerle yazılır ya da dosya olarak eklenir. Revizyon şirketin onay akışıyla onaylanır; yeni revizyonda eklenen ve değişen bölümler kırmızı görünür. Yeni revizyon yürürlüğe girince önceki revizyon eskir ve arşivde kalır. Okunması zorunlu dokümanda dağıtım listesindeki kişilere okuma işi düşer; okuma oranı ana listede görünür. Gözden geçirme günü yaklaşınca doküman sorumlusuna bildirim gider.

Terimler
Kaynaklar
- ISO 9001:2026 Quality management systems, Requirements, International Organization for Standardization (ISO) (erişim 16 Kasım 2026)
- ISO 9000:2026 Quality management, Fundamentals and vocabulary, International Organization for Standardization (ISO) (erişim 16 Kasım 2026)