Çevre boyutları ve atık
Çevre boyutunun önemini değerlendirmek
Önem ölçütlerini puanlamadan önce yazmak, boyutu üç koşulda ayrı düşünmek ve önem kararını gerekçesiyle kaydetmek.
- Düzey:
- Uygulama
- Kimin için:
- İSG uzmanı, Kalite mühendisi
- Süre:
- 1 dk
Bu derste
- Önem ölçütlerini puanlamadan önce yazmak
- Boyutu normal, anormal ve acil koşulda ayrı düşünmek
- Önem kararını dayanağıyla kaydetmek
Her çevre boyutu aynı ağırlıkta değildir. Önem değerlendirmesi, kontrol ve hedef isteyen boyutları ötekilerden ayırır. Ayrım ancak herkesin aynı okuduğu yazılı ölçütle tekrarlanabilir.
Ölçütü puanlamadan önce yazın
EPA'nın yönetim sistemi rehberi ölçüt örnekleri sayar. Şirket kendi listesini bunlardan kurabilir:
- Faaliyetin ne sıklıkla yapıldığı.
- Etkinin olası sonucu: ne kadar zarar verebileceği.
- Boyuta bağlı bir yasal ya da başka bir uyum yükümlülüğü olup olmadığı.
- İlgili tarafların, örneğin komşuların ya da müşterilerin bu boyuta ilgisi.
Her ölçütün basamaklarına yazılı bir anlam verin. Toplam yönteminde bir ölçütün yüksek puanı ötekilerle dengelenebilir. Çarpım yönteminde tek bir düşük puan sonucu çok aşağı çeker.
Üç koşulu ayrı düşünün
Aynı faaliyet normal çalışmada, anormal durumda ve acil durumda farklı boyut taşır. Tank dolumu normalde buhar verir; taşma olursa toprağa döküntü olur. Her koşulu ayrı satırda puanlayın.
Kararı dayanağıyla kaydedin
Önem kararının dayanağını yazın: eşiğe ulaşan puan, yasal şart ya da gerekçeli el ile karar. Ölçüt ya da eşik değişince bütün boyutlara yeniden bakın. Süreç değişince de değerlendirmeyi yenileyin.
Kendinizi sınayın
Puan yoktur; cevabı görmek için soruya dokunun.
Ölçütü neden puanlamadan önce yazarsınız?
Puanı gördükten sonra seçilen ölçüt kararı istenen sonuca çeker; önceden yazılan ölçüt her boyuta aynı uygulanır.
Aynı faaliyeti neden üç koşulda ayrı puanlarsınız?
Taşma ya da arıza gibi anormal ve acil durumlar, normal çalışmada görünmeyen boyutları ortaya çıkarır.
Kaynaklar
- Plan - Initial Development of an EMS, U.S. Environmental Protection Agency (erişim 16 Kasım 2026)
- Basics of an EMS, U.S. Environmental Protection Agency (erişim 16 Kasım 2026)
- ISO 14001:2026 Environmental management systems, Requirements with guidance for use, International Organization for Standardization (ISO) (erişim 16 Kasım 2026)